KÖTÜ SES YOKTUR, KÖTÜ SÖYLEMEK VARDIR

Sanatçılar ve solistler için bir baş yapıt…

 

 

YALÇIN  MIHÇI:

“Tüm dünya müziklerini, batı ve doğu müziklerinin armonik ve melodik yapılarını incelediğimde üzülerek gördüm ki; dünyada en saygın noktalarda bulunması gereken TÜRK MÜZİĞİ, ulusal kültür politikalarımızdaki büyük yanlışlıklar nedeniyle ne yazık ki dünya müzikleri arasında en az tanınan ulusal müzik türüdür…” 

GÜZEL SES BAŞKADIR, GÜZEL SÖYLEMEK BAŞKADIR.

Güzel şarkı söylemek için önce şarkıcının kendi dilini güzel konuşması gerekir. Sözcüklerin anlam vurguları, tonlaması doğru yapılıp sözcükteki harflerin belirgin söylenmesi gerekir.

Şarkı söylerken kullanılan diyafram nefesi doğru alınıp, bu nefesin tüm vücutta titreşimi sağlanarak sırttan, göğüsten çıkan derinlik sesleri ile birleştirilip, ağızda toplanıp, şarkının gereğine göre bazen kafa sesi, bazen gırtlak sesi kullanılarak notalar seslendirilir.

Bu sistem geliştirilerek şarkı söylenirse doğal ortamda mikrofona bile gerek yoktur. Ama konserlerde kullanılacağı zaman; ses tonunuza, söyleyeceğiniz şarkıların makamlarına göre iyi ayarlanmış bir ses tesisatında mikrofonun da şarkının gereklerine göre doğru kullanılması gerekir.

Güzel şarkı söylemek için gerekli tüm teknik bilgileri en ince detayları ile  yazdığım “ŞARKI BÖYLE SÖYLENİR” adlı kitabımda şarkı söyleyen ve söylemek isteyen herkese faydalı olması için anlattım.

DİYAFRAM:

Göğüs ve karın boşluğunu birbirinden ayıran kubbe biçiminde bir kastır. Bu kas nefes alırken alçalarak havanın göğüs boşluğuna dolmasını, soluk verirken eski biçimini alarak havanın boşalmasını sağlar.
Diyaframın bu iki hareketini aşağıdaki tekniklerle düzenli çalışarak geliştirirsek, şarkı söylememizi kolaylaştıracak soluk alma-verme biçimini düzenlemiş oluruz.

Tüm duygularımızın doğuş yeri diyaframdır. Sevinç, gülme, ağlama, esneme, korku gibi duygusal durumlar, diyaframın titreme, kasılma ve gerilmesiyle oluşur.
Doğada üç türlü ses vardır.

CELÂLÎ SES : Gücü

CEMÂLÎ SES: Güzelliği

KEMÂLÎ SES : Bilgeliği  temsil eder.

Bu seslerin yerinde ve yeterince kullanılması kişinin müzikal ve insani kimliğine güç katar.

DİYAFRAM NEFESİNİN ÖZELLİKLERİ

1- Diyafram nefesinde hava, ciğer uçlarına kadar inerek, diyaframla güç birliğine ulaşır. Böylece dolaylı yoldan ses organı da bu güç birliğinden yararlanarak rahatlar.

2- Diyafram nefesi, diğer nefeslere oranla kalbimize daha az yük olur.

3- Diyafram nefesi daha geç, daha düzenli ve istenen basınçta boşalmaya elverişlidir.

4- Diyafram nefesi, göğüs boşluğundaki rezonansı kısıtlamaz.

DİYAFRAM NEFESİNİN ALINMASI

1- Vücudumuzu rahat hale getirirken, akciğerlerimizdeki havayı (F) konsonunu kullanarak ateşi üfler gibi (dudaklar Fü diyerek ama ses çıkarmadan nefes verir gibi) sonuna kadar boşaltalım. Bu boşaltmanın en sonunda dayanamayıp aldığımız mecburi yeni nefes, diyafram nefesidir.

2- Rahatlık içinde bir çiçeği koklarken aldığımız nefes, diyafram nefesidir.

3- Bir olay karşısında hayret ettiğimiz anda (Hı veya Ha diyerek içimize çektiğimiz) aldığımız nefes, diyafram nefesidir.

4- Korku anında (Hi diyerek içimize çektiğimiz) aldığımız nefes diyafram nefesidir.

5-Yatakta sırtüstü yatarken alınan nefes, diyafram nefesidir.

Not: Şarkı söylemek için alınan en uygun nefes, çiçek koklar gibi alınan nefestir.

1-ÇİÇEK KOKLAR GİBİ NEFES ALMA:

Önce, “F” konsonu ile nefes boşaltılır ve gözler kapatılır. Bir çiçek düşünülerek koklar gibi nefes alınır. Her alış verişte vücudun sertleşmemesine ve nefesin geç boşaltılmasına dikkat edilir. Burundan alınan nefes, ağızdan mumu üfler gibi boşaltılır.

2-“S” KONSONU İLE NEFES BOŞALTMA:

“F” konsonu ile  çalışma yeteri kadar düzenli bir biçime girince; alınan nefes, “S” konsonu ile boşaltmaya başlanır. “S” konsonu, nefesin daha geç, daha düzenli boşalmasını sağlayacak ve diyaframla nefesin daha yakın bir işbirliği kurmasına yardımcı olacaktır.

NOT: Bu çalışma, ağır ve düzenli boşalma sağlanıncaya kadar sürdürülmelidir.

a)    ssssssssss  Harfleri uzun zayıf nefesi,
b)    SSSSSSSSSS Harfleri uzun güçlü nefesi gösterir.

ÖRNEKLER: Nefes boşaltılırken, on adet ” S ” içimizden periyodik olarak sayılır.

1-    Diyafram nefesi al.
2-    ssssssssss
3-    Diyafram nefesi al.
4-    SSSSSSSSSS
5-    Diyafram nefesi al
6-    SSSSSsssss
7-    Diyafram nefesi al.
8-    sssssSSSSS

3-    ALINAN NEFESİN; KESİK KESİK BOŞALTILMASI:

Kesik nefes çalışması, nefesin diyaframla daha da sıkı bir işbirliği kurmasına yardımcı olacak ve nefes basıncını artıracaktır. Bu çalışmada alınmış olan bir tek nefes, eşit aralıklarla “S” konsonu kulla-nılarak kesik, kesik verilmeli, arada ikinci bir nefes alınmamalıdır. Kesik nefes çalışmaları, kalbimize daha çok yük bindireceğinden süre ve sayı olarak zararlı olmayacak bir biçimde düzenlenmesi gerekmektedir. Birinci yıl “5” kesik nefesten “30” kesik nefese kadar çıka-rılmalıdır.
KESİK NEFES ÇALIŞMALARI

a)    “s” harfi, küçük kesik nefesi,
b)    “S” harfi büyük kesik nefesi gösterir.

ÖRNEKLER: Her örnekten önce diyafram nefesi alınır. Bir çalışma başarılmadan diğerine geçilmez.

1-    s-s-s-s-s
2-    S-S-S-S-S
3-    s-S-s-S-s
4-    S-s-S-s-S
5-    s-s-s-s-s-S-S-S-S-S
6-    S-S-S-S-S-s-s-s-s-s
7-    s-s-s-s-s-s-s-s-s-s
8- S-S-S-S-S-S-S-S-S-S

BÜYÜK, KÜÇÜK, KESİK VE UZUN NEFES
ÇALIŞMALARI

Bu tür çalışma, nefes basıncını daha da arttırmak ve daha da düzenli bir boşalmayı sağlamak için yapılır. Bu çalışmalarda, öncelikle küçük kesik nefesler verilirken, basıncın düşmemesine, büyük  ve  uzun    nefeslerdeki  kalitenin bozulmamasına dikkat edilir.

ÖRNEKLER:

1-    S-S-S-S-S-s-s-s-s-s
2-    s-s-s-s-s-S-S-S-S-S
3-    S-s-S-s-S-s-S-s-S-s
4-    s-S-s-S-s-S-s-S-s-S
5-    s-s-s-s-S-s-s-s-s-S
6-    S-S-S-S-s-S-S-S-S-s
7-    SSSSS-s-s-s-s-s
8-    s-s-s-s-s-SSSSS
9-    sssss-S-S-S-S-S
10-    Ssssssssss
11-    SssssssssS
12-    ssssSssssS
13-    SSSSsSSSSs
14-    SsssSssssSssssS
15-    s-s-s-s-s-s-s-s-s-s
16-    S-S-S-S-S-S-S-S-S-S
17-    Ssssssssss
18-    SSSSSSSSSS

Bütün alıştırmaların uygulaması güçtür. Bu yüzden her biri üzerinde tek tek ve başarılıncaya kadar çalışılmalıdır. Küçük ya da  büyük başlayan her nefes, kesintisiz sürerken, önümüze çıkacak olan küçük ya da büyük nefesler, basınç düşürülmeden ve nefes kalitesi bozulmadan uygulanmalıdır. Alıştırmanın sonunda nefessiz kalınmamalıdır. Her alıştırmadan sonra rahatlama sağlanmalı, gerginlik giderilmelidir.

BÜYÜYEN VE KÜÇÜLEN KESİK VE UZUN
NEFESLER

Bu çalışmalar, diyafram gücünü ve nefes basıncını arttırmak için yapılır. Ayrıca topluluğun nüans yapabilme olanağı artar.

ÖRNEKLER

1- s-s-s-s-s
2- s-s-s-s-s
3- s-s-ssssssss
4- ssssssssss
5- ssssssssss
6- ssssssssssssssssssss